Քաղաքականությունը իր ստեղծման ժամանակաշրջանից համարվելով իբրև հրապարակային կյանքի մի ոլորտ, ուներ իր արժեքա - նորմատիվ չափանիշները, որում արտահայտվում էին մարդու պատկերացումները հասարակական բարիքի, առավել արդարացի հասարակարգի կառուցման մեջ: Բոլոր ստեղծվելիք քաղաքական ինստիտուտները, դրանց սոցիալական անհրաժեշտությունները, անձի և իշխանության փոխադարձ հարաբերությունների ձևերը որոշվում էին առկա քաղաքական մշակույթով:

Քաղաքական մշակույթ:
Բովանդակությունը և տեսակները.

Քաղաքական մշակույթ հասկացությունը և նրա բովանդակությունը:
Սոցիալական խմբերի և անհատների ներգրավումը քաղաքականության մեջ պայմանավորված է նրանց ձգտումով իրականացնել սոցիալական իմաստալի հայացքները: Սակայն գոյություն ունեցող հայացքների ռեալիզացումը իրականացվում է ոչ թե անմիջականորեն, այլ միջնորդավորված է սուբյեկտների մոտ քաղաքական  այն նշանակությունով և մտքերով, որոնցում  արտահայտվում է  իրենց վերաբերմունքը դեպի իշխանությունները, քաղաքական ինստիտուտները, ընտրախավը և լիդերները:
Այդ մտքերը և նշանակությունները կարգադրվում են հասարակության մեջ իշխող  քազաքական մշակույթով,այսինքն, նորմատիվ արժեքավոր համակարգով, որի կարծիքն է բնակչության մեծ մասը:
Այդ արժեքավոր նորմատիվ համակարգը գոյություն ունի ընդհանուր տարածված և ընդհանուր ընդունված ֆունդամենտալ տեսքով:
□Քաղաքական մշակույթ□ տերմինը առաջին անգամ օգտագործել է 19 –րդ  դարում գերմանական լուսավորիչ Ի. Գերդերը (1744 -1803): Բնականաբար, նա չեր ենթադրում, որ քաղաքական մշակույթի կոնցեպցիան  կունենա այդպիսի ազդեցություն  քաղաքական գիտության և պռակտիկայի  վրա:
Քաղաքական մշակույթի բացատրական հնարավորությունները որոշվում են նրա բազմիմաստությամբ և բազմակողմնությամբ: Քաղաքական մշակույթը իրենից  ներկայացնում է արժեքների  ամբողջություն, համոզումներ, կողմնորոշումներ, որոնք բոլորի կողմից ընդունված երևույթ են և ծառայում են  քաղաքական փորձի կարգավորման  և հասարակության  բոլոր անդամների քաղաքական վարքի  կանոնավորմանը: Նա պարունակում է իր մեջ ոչ միայն քաղաքական իդեալները, արժեքները, հաստատումները, այլ նաև քաղաքական կյանքի գործող նորմաները:

Քաղաքական մշակույթի բաղադրիչները

Այդպիսով քաղաքական մշակույթը որոշում է տիպային օրինակները և քաղաքական վարքի կանոնները, իշխանությունների, անհատների, հասարակության փոխներգործությունը: Նորմաների, արժեքների, իդեալների,  ավանդույթների ամբողջությունը ապահովում է հասարակության ինտեգրացումը ընդհանուր նպատակների շուրջ, նպաստում է քաղաքացիական  համաձայնությանը և կայունացմանը: Դժվար է պատկերացնել ԱՄՆ –ի քաղաքական մշակույթը առանց այդպիսի քաղաքական արժեքի, ինչպիսին է հայրենասիրությունը, որը արտահայտվում է  որպես հարգանք  մարդկության առաջին սահմանադրության և ամերիկյան դրոշի հանդեպ: Ճապոնացիների քաղաքական վարքը և կյանքը  իրականանում է հետևելով  նրանց ազգային սովորույթներին, որոնցից առանձնանում է անձի անհատական օրինապահությունը ղեկավարության, կուսակցության և ֆիրմայի նկատմամբ: Իբրև համազգային խորհրդանիշ, որը նպաստում է քաղաքական կայունացմանը,  հանդիսանում է միապետության  ինստիտուտը, քաղաքական ուժերի բարձր աստիճանի համաձայնությունը, քաղաքացիների օրինապահությունը իշխանության հանդեպ:

Բրիտանիայի քաղաքական մշակույթը  տարբերվում է յուրովի  արժեքների համախմբումով, որոնք անգլիացիները բաժանում են  հետևյալ կերպ՝ կառավարության գրություն, անհատականության ազատություն, հավասարության չճանաչելը, անհատական անձեռնամխելիությունը և այլն:
Քաղաքական կոնցեպցիայի մշակման գործում  մեծ է խաղացել ամերիկայի քաղաքագետ Ալմոնդը. - Ամեն մի քաղաքական համակարգ ընդգրկված է  հատուկ քաղաքական գործողությունների մեջ: Ես օգտակար եմ կոչել դա  քաղաքական մշակույթ: Իր բովանդակությամբ քաղաքական կողմնորոշումը իր մեջ ընդգրկում է երեք կոմպոնենտներ՝

1. գիտելիքները, որնք ստացել են անհատները քաղաքագետների, քաղաքական ինստիտուտների և կուսակցությունների մասին:
2. զգացմունքները, որոնք արտահայտում են անհատի ռեակցիան :
3. արժեքներ և իդեալներ

Քաղաքական մշակույթի տիպերը
Կախված նրանից թե տվյալ հասարակության մեջ գերակշռում է գիտելիքը թե հավաթքը, Ալմոնդը և Վերբան առանձնացրել են երեք իդեալական  քաղաքական մշակույթի տիպեր՝

1. Նահապետական
2. Հպատակային
3. Մասնակցության մշակույթ

1. Նահապետական քաղաքական մշակույթը բնութագրվում է տեղական արժեքների կողմնորոշմամբ՝- կլանների, սեռերի և ցեղերի արժեքները և այդ մշակույթը կարող արտահայտվել հայրենասիրության ու կոռուպցիայի ձևով: Այս տիպի մշակույթը բնորոշ է երիտասարդ անկախ պետություններին, որտեղ քաղաքական մշակույթը մասնատված է:
2. Հպատակային  քաղաքական մշակույթը ենթադրում է մարդկային պասիվ վերաբերմունք քաղաքական համակարգի հանդեպ: Այն հիմնվում է ավանդույթների վրա, սակայն քաղաքականապես գիտակից է:
3. Մասնակցության մշակույթը տարբերվում է քաղաքական ակտիվությամբ, նպատակահարմարությամբ: Քաղաքացիները ձգտում են ակտիվ կերպով  ներգործել քաղաքական համակարգի վրա, ուղղություն տալ նրա գործունեությանը ընտրությունների և դեմոնստրացիաների  օգնությամբ: Օրինակ՝ Անգլիայի 19-րդ դարի քաղաքական մշակույթին բնորոշ էր հպատակային  և մասնակցության մշակույթների զուգակցումը:

Համաձայն Ալմոնդի և Վերբայի կոնցեպցիայի արևմտյան երկրների քաղաքական մշակույթը իր մեջ պարունակում է  հատուկ ձևի մշակույթների բազմազանություն, որը նրանք կոչել են քաղաքացիության մշակույթ, որին բնորոշ է քաղաքացու ակտիվ վարքը , որը համապատասխանում է դեմոկրատիկ քաղաքական համակարգին:
Ըստ Ալմոնդի և Վերբայի յուրաքանչյուր անձ պետք է ունենա հետևյալ հատկությունները՝

1. Ազգային իշխանության գործունեության ընդհանուր դրական գնահատականը:
2. Իշխանության գործունեության նկատմամբ հետաքրքրությունը և ընդհանուր տեղեկություններ այդ ոլորտում:
3. Ցանկություն քննարկել քաղաքական հարցերը հպատակորեն կամ ընկերների և մտերիմների շրջապատում:

Р.Т. Мухаев. Политология Москва 1997г.

 Քաղաքական մշակույթ
Քաղաքական որևէ համակարգի գործունեության հիմքում ընկած մոտեցումները, տեսակետները և արժեքները: Համարվում էր, որ դրանք ներառում են քաղաքական համակարգի գործունեության վերաբերյալ գիտելիքներն ու հմտությունը, դրա հանդեպ դրական և բացասական հույզերը, ինչպես նաև համակարգը գնահատող դատողությունները: Քաղաքական համակարգի ներսում գտնվող առանձին տարածաշրջանային, ազգային կամ այլ խմբերը` սեփական բնորոշ արժեքների, մոտեցումների և տեսակետների ամբողջությամբ, համարվում էին ենթամշակույթ: Ժամանակի ընթացքում գրականության մեջ զարգացավ այն գիտակցությունը, որ վերնախավի քաղաքական մշակույթի ուսումնասիրումն ունի կարևոր նշանակություն` հաշվի առնելով, որ անհատների ազդեցությունը քաղաքական գործընթացի վրա  խիստ տարբեր է: Քաղաքական մշակույթի  գաղափարի դեմ հիմնական առարկություններից մեկն այն է, որ դա կարող է օգտագործվել որպես □փոփոխական աղբարկղ□` բացատրություն ծառայելով այն ամենի համար, ինչի հնարավոր չէ բացատրել այլ կերպ. թեև թվում է,  թե դա բացատրում է ամեն ինչ, իրականում շատ քիչ բան է բացատրում: Այնուամենայնիվ, մշակութային բացատրությունները կարող են օգնել հասկանալու, թե ինչպիսին կարող են քաղաքական իրադարձությունների արձագանքները և զարգացումը տարբեր հասարակություններում: Իսկ ենթամշակույթների վերլուծությունն այսօր էլ կարևոր է` յուրաքանչյուր հասարակության ներսում գոյություն ունեցող լարվածություններն ու պառակտումները հասկանալու համար:

Քաղաքագիտության և քաղաքականության Օքսոֆորդի բացատրական
բառարան – Oxford University Press 1996